การส่องกล้องลำไส้ใหญ่: การเตรียมล้างลำไส้และการดูแลหลังตรวจ
การส่องกล้องตรวจลำไส้ใหญ่ทั้งหมดตั้งแต่ไส้ตรงถึงซีคัม เพื่อวินิจฉัยและป้องกันมะเร็งลำไส้ ติ่งเนื้อ และโรคลำไส้อักเสบแต่เนิ่น ๆ
ข้อควรทราบ
- วินิจฉัยโรคลำไส้ใหญ่และจัดการติ่งเนื้อ
- ปฏิบัติตามคำแนะนำยาล้างลำไส้และอาหาร
- ยืนยันผล ข้อจำกัดกิจกรรม และอาการฉุกเฉิน
วัตถุประสงค์ของการตรวจ
ใช้วินิจฉัยมะเร็งลำไส้ใหญ่และไส้ตรง ติ่งเนื้อ แผล เลือดออก โรคโครห์น ลำไส้ใหญ่อักเสบเป็นแผล และหาสาเหตุของท้องเสีย ท้องผูก หรือถ่ายเป็นเลือดเรื้อรัง หากพบติ่งเนื้ออาจตัดออกระหว่างตรวจเพื่อช่วยป้องกันมะเร็ง
อายุและช่วงเวลาที่แนะนำ
ผู้มีอายุ 50 ปีขึ้นไปควรพิจารณาตรวจทุก 5 ปีแม้ไม่มีอาการ ผู้มีประวัติครอบครัวเป็นโรคลำไส้ใหญ่หรือเคยพบติ่งเนื้ออาจได้รับคำแนะนำให้ตรวจทุก 2–3 ปี ผู้ที่จะย้าย ศึกษา หรือพำนักต่างประเทศระยะยาวควรตรวจให้เสร็จอย่างน้อย 2 สัปดาห์ก่อนเดินทาง
ช่วงเวลาที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับสุขภาพ ประวัติครอบครัว ผลส่องกล้องและพยาธิวิทยาเดิม โปรดปรึกษาบุคลากรทางการแพทย์
เมื่อใดควรตรวจ?
ควรปรึกษาเมื่อถ่ายเป็นเลือดหรืออุจจาระดำ รู้สึกถ่ายไม่สุด ปวดท้อง ท้องเสียหรือท้องผูกต่อเนื่อง ท้องอืดเรื้อรัง น้ำหนักลดหรือโลหิตจางโดยไม่ทราบสาเหตุ
ผู้มีอายุ 50 ปีขึ้นไป ผลตรวจเลือดแฝงในอุจจาระเป็นบวก มีประวัติครอบครัวเป็นมะเร็ง/ติ่งเนื้อลำไส้ หรือเคยตัดติ่งเนื้อ อาจต้องตรวจและติดตามเป็นประจำ
การเตรียมและข้อควรระวังก่อนตรวจ
Seoul W Internal Medicine สามารถสั่งยาล้างลำไส้แบบน้ำหรือแบบเม็ดได้ ก่อนตรวจ 2–3 วันให้หลีกเลี่ยงผลไม้มีเมล็ด กิมจิ ข้าวธัญพืช และอาหารใยสูงที่ตกค้าง เช้าวันตรวจโดยหลักให้งดอาหารและยา ผู้ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือดหรือยาความดันต้องปรึกษาล่วงหน้า
ตั้งแต่คืนก่อนตรวจ ให้รับประทานยาล้างลำไส้ตามคำแนะนำและรักษาเวลา/ข้อจำกัดอาหารอย่างเคร่งครัด หากดื่มยาไม่ไหวหรือทำตามไม่ได้ ห้ามเพิ่มขนาดยาเอง ให้ติดต่อโรงพยาบาลก่อน
ข้อควรระวังหลังตรวจ
ระหว่างตรวจมีการเติมลม จึงอาจท้องอืดหรือไม่สบาย เมื่อผายลมแล้วมักดีขึ้น การเดินเบา ๆ หรือประคบอุ่นอาจช่วยได้ เมื่อการทำงานของลำไส้กลับมา ให้เริ่มมื้อแรกด้วยอาหารอ่อน เช่น โจ๊ก ในปริมาณน้อย
หากตัดติ่งเนื้อ เพื่อป้องกันเลือดออกภายหลัง ควรหลีกเลี่ยงการยกของหนัก การออกกำลังหนัก เช่น เดินเขาหรือกอล์ฟ ซาวน่า เที่ยวบินไกล และแอลกอฮอล์ประมาณ 1–2 สัปดาห์ ห้ามเริ่มยาต้านการแข็งตัวของเลือดที่หยุดไว้เอง ให้เริ่มตามคำสั่งแพทย์
หากปวดท้องรุนแรงจนทนไม่ได้ ไข้สูง เวียนศีรษะ หรือถ่ายเป็นเลือดปริมาณประมาณครึ่งแก้วกระดาษขึ้นไป/อุจจาระดำ ให้ติดต่อโรงพยาบาลทันทีหรือไปห้องฉุกเฉินใกล้ที่สุด
ต้องยืนยันอะไรหลังตรวจ?
นอกจากผลที่เห็นจากกล้อง ให้ยืนยันว่ามีการเก็บชิ้นเนื้อหรือตัดติ่งเนื้อหรือไม่ รับคำแนะนำหลังกลับบ้านและแผนติดตามผลสุดท้าย ควรเผื่อเวลาทั้งหมดสำหรับลงทะเบียน ปรึกษา ตรวจ และพักฟื้น ไม่ใช่เฉพาะเวลาตรวจ
คำถามที่พบบ่อย
ส่องกล้องกระเพาะและลำไส้ใหญ่วันเดียวกันได้หรือไม่?
ทำได้ แต่ขึ้นอยู่กับสุขภาพและตารางนัด โปรดยืนยันความเหมาะสมและวิธีเตรียมเมื่อจอง
หากคิดว่าล้างลำไส้ไม่สะอาดควรทำอย่างไร?
ห้ามปรับขนาดยาหรือเปลี่ยนวันเอง แจ้งโรงพยาบาลถึงการรับประทานยาและลักษณะอุจจาระ แล้วทำตามคำแนะนำ
หลังตรวจจัดกิจกรรมอื่นต่อทันทีได้หรือไม่?
การพักฟื้นและการอธิบายผลอาจใช้เวลาเพิ่ม ข้อจำกัดต่างกันตามการใช้ยาระงับประสาทและการตัดติ่งเนื้อ จึงควรยืนยันคำแนะนำก่อนวางแผน